انتشار خبر توافق اولیه میان لبنان و اسرائیل با میانجیگری آمریکا، بحثهای گستردهای درباره آینده حزبالله و امکان اجرای مفاد این توافق ایجاد کرده است؛ توافقی که به باور برخی تحلیلگران یا به یک توافق نمادین تبدیل میشود یا میتواند لبنان را وارد مرحله تازهای از تنشهای داخلی کند.
تحولات سیاسی و امنیتی لبنان بار دیگر در کانون توجه منطقه قرار گرفته است. رسانههای عربی و غربی گزارش دادهاند که پس از هفتهها رایزنی دیپلماتیک در واشنگتن، لبنان و اسرائیل با میانجیگری آمریکا به یک توافق اولیه دست یافتهاند؛ توافقی که گفته میشود در قالب ۱۴ بند تنظیم شده و محور اصلی آن بازگشت کنترل امنیتی مناطق مختلف لبنان به ارتش این کشور است.
طبق گزارشها، یکی از مهمترین بندهای این توافق به استقرار ارتش لبنان در مناطقی مربوط میشود که در حال حاضر تحت نفوذ حزبالله قرار دارند. در صورت اجرای این روند، احتمال خروج تدریجی نیروهای اسرائیلی از جنوب لبنان نیز مطرح شده است. بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، اعلام کرده که مذاکرات به نتیجه رسیده، اما تأکید کرده تا زمانی که حزبالله به طور کامل خلع سلاح نشود، حضور اسرائیل در کمربند امنیتی جنوب لبنان ادامه خواهد داشت.
در داخل لبنان، انتشار خبر این توافق با واکنشهای تندی همراه بوده است. برخی گزارشها از تجمع و اعتراض هواداران حزبالله در بیروت و مناطق جنوبی این کشور حکایت دارد. حزبالله نیز اصل مذاکرات با اسرائیل و هرگونه بحث درباره خلع سلاح خود را رد کرده است.
برخی تحلیلگران معتقدند مسئله اصلی نه امضای توافق، بلکه امکان اجرای آن است. به گفته آنان، حزبالله طی دو دهه گذشته تنها یک نیروی نظامی نبوده، بلکه به بخشی از ساختار سیاسی و اجتماعی لبنان تبدیل شده است؛ موضوعی که خلع سلاح آن را به یک چالش پیچیده داخلی تبدیل میکند.
در این میان، برخی ناظران احتمال میدهند که در بهترین حالت، ارتش لبنان در بخشهایی از جنوب این کشور نقش امنیتی پررنگتری پیدا کند و نوعی تقسیم وظایف میان ارتش و نیروهای موجود شکل بگیرد؛ سناریویی که لزوماً به معنای خلع سلاح کامل حزبالله نخواهد بود.
در مقابل، سناریوی دیگری نیز مطرح است که اجرای کامل مفاد توافق و تلاش برای خلع سلاح حزبالله میتواند به افزایش تنشهای داخلی و حتی احیای شکافهای قدیمی در لبنان منجر شود؛ کشوری که هنوز از پیامدهای جنگهای داخلی گذشته فاصله نگرفته است.
در چنین شرایطی، بسیاری از تحلیلگران معتقدند توافق اخیر یا به توافقی عمدتاً نمادین تبدیل خواهد شد که تغییر بنیادینی در موازنه قدرت ایجاد نمیکند، یا اینکه تلاش برای اجرای کامل آن، لبنان را با مرحلهای تازه از بحرانهای داخلی و منطقهای روبهرو خواهد کرد.
🔗 لینک کوتاه این خبر: