هلدینگ خلیج فارس پایتخت رهاشدگی توسعه در ایران /چگونه «شومن های تبلیغاتی»، قهرمانِ کم کاری در صنعت پتروشیمی را بَزَک می کنند!

سالهاست که اقتصاد ایران اسیر وعده های توسعه، «حرف درمانی» به جای پیشرفت واقعی  و اولویت داشتن نمایشِ توسعه به جای خودِ توسعه است.

سالهاست که ایران از این ویروس مخرب آسیب دیده، رشد اقتصادی منفی را تجربه کرده و حتی حسرت خوردن به حال همسایگان را برجان خریده است.

این گزارش به بررسی یکی از پررنگ ترین نمادهای «نمایشِ توسعه یافتگی» می پردازد، مجموعه ای که از درون موریانه خورده و به زمینی سوخته تبدیل شده، اما روی پرده های مطلای نمایش، همه چیز عالی است! صنایع پتروشیمی خلیج فارس از نظر مدیریتی 40 درصد و از نظر مالکیت 25 درصد از « ظرفیت نصب شده» صنعت پتروشیمی ایران را در در ید اختیار خود دارد.

از محل تولیدات مجموعه تحت اختیار و مالکیت هلدینگ خلیج فارس سالانه حدود 4 میلیارد دلار محصول صادر می شود و محصولاتی به ارزش 5 میلیارد دلار نیز راهی بازار داخلی می شود.علاوه بر مجموعه های در حال تولید، طرح ها و پروژه هایی به ارزش سرمایه ای 15 میلیارد دلار هم در این هلدینگ بزرگ پتروشیمی کشور تعریف شده است.

حال و روز یکسال و نیم اخیر این مجموعه اما در پشت پرده ی طلادوزی شده ای که «صنعت تبلیغات» و «شومن های تبلیغاتی» این شرکت نمایش می دهند حکایت از «رهاشدگی توسعه»، توقف طرح ها و فراموشی ماموریت های اصلی این شرکت دارد.

با وجود 33 میلیون تن ظرفیت نصب شده در شرکت های زیرمجموعه هلدینگ در سال 1404 حدود 25.5 میلیون تن محصول تولید شده است، معنای دیگر این عدد این است که 23 درصد از ظرفیت نصب شده این هلدینگ خالی مانده و تنها 77 درصد از ظرفیت استفاده شده است. 

این عدد زمانی نگران کننده تر می شود که آن را در قیاس با نرخ بهره برداری سایر هلدینگ های پتروشیمی کشور مقایسه کنیم. نرخ بهره برداری از ظرفیت نصب شده در هلدینگ های مشابه، در نفت و گاز پارسیان 90 درصد، در هلدینگ باختر 87 درصد، در هلدینگ اهداف 84 درصد و در هلدینگ تاپیکو 82 درصد است.

هلدینگ خلیج فارس با 77 درصد بهره برداری از ظرفیت نصب شده ، « قهرمان بی رقیب کم کاری» و شاگرد آخر کلاس توسعه در صنعت پتروشیمی است.عدم استفاده از 7 میلیون تن ظرفیت نصب شده در هلدینگ خلیج فارس به معنای بطالت سرمایه گذاری 5 میلیارد دلاری در کشوری است که حتی به یک دلار تولید بیشتر در شرایط محاصره اقتصادی و جنگ نیاز مبرم دارد.

بررسی 13 طرح توسعه ای در هلدینگ خلیج فارس نشان می دهد، این طرح ها در سال 1404 به طور میانگین فقط 5 درصد پیشرفت داشته است که به معنای پیشرفت ماهیانه کمتر از نیم درصد در این طرح ها است.